محمد على آزاد كشميرى
326
نجوم السماء في تراجم العلماء ( فارسي )
يكهزار و يكصد و هشتاد و هفت ( 1187 ) داخل شد « الطاعون عظيم » فرمود . و آن بليه تا به بصره و بوشهر سرايت كرده سكنهء بلاد مشهوره و ديهات و احشام باديهنشين آن نواح همه بمردند . . . القصه سيد محمد شفيع موصوف بعد مدتى به تقريب بعض بيماريها روانهء شوشتر گرديد كه به معالجه پردازد و شايد كه به مؤانست بنى اعمام ، آن وحشت طبيعت به انس و جمعيت گرايد . در اهواز كه نيمهء راه راست مرض ذات الجنب ، اضافهء امراض ديگر گشته در ماه جمادى الاولى سنهء اربع و مأتين بعد الالف ( 1204 ) به ملأ اعلى بالگشا گرديد و داغ حرمان بر دل افاضل و اتقيا گذاشت و حسب الوصية به حاير حسين ( ع ) مدفون گرديد . حشره اللّه مع الشهداء . اولاد او : سيد محمد على كه در جوانى بلاعقب درگذشت ، و سيد محمد حسين . . . مير محمد حسين اصفهانى الاصل در تاريخ وفاتش قطعهاى گفته كه يك بيت آن اين است : چون دل ز ميان رفته ز سال تاريخ * در دل « 1 » آمد عليه رضوان اللّه » . 173 ) السيد مرتضى بن السيد محمد الطباطبائى البروجردى [ - 1208 ه ق ] : وى از افاضل اخيار و اعلام روزگار و والد ماجد حضرت بحر العلوم آقا سيد مهدى طباطبائى است . در آئينهء حقنما درضمن احوال جناب بحر العلوم - طاب ثراه - مسطور است كه : « والد ماجد حضرت بحر العلوم موصوف در بروجرد كه از بلاد عجم است منصب امامت نماز جماعت داشته و علم علم و كمال و ورع و تقوا و كرامات و مقامات برافراشته ، ميرزا محمود شارح درهء بحر العلوم در بعض افادات خود گفته : « السيد المرتضى كان عالما جليلا كما شهد له غير واحد من العلماء و لم اقف له على مصنف سوى مجلد فى شرح بعض مباحث صلاة الكفاية » . در مرثيهء وفاتش جمعى از علما قصايد غرّا انشاد كرده از آن جمله خلف ارشدش بحر العلوم مرثيههاى بليغه گفته . آن مرحوم چند اولاد ذكور داشت كه از آن جمله بحر العلوم و سيد جواد - كه جد ميرزا محمود شارح درهء بحر العلوم است - بودهاند . بالجمله وفاتش قبل از وفات خلف ارجمند او بحر العلوم به چهار سال واقع شده . پس به حسب ظاهر وفاتش در سنهء ثمان بعد مأتين و الف [ 1208 ] بوده باشد . لان وفات بحر العلوم كما سيتضح من ترجمته در سنهء اثنى عشر بعد مأتين و الف است . يكى از فضلا تاريخ وفات او را در كلمهء « مات مرتضى » و ديگرى « ثوى بجنات النعيم المرتضى » يافته . مرقد منورش در پهلوى جدش در كربلاى معلى قريب مزار شهداى كربلا واقع است . فرضى اللّه عنه و ارضاه » .
--> ( 1 ) - تعميه در اين تاريخ « دل » است .